Bihar Board Class6 Sanskrit Solutions Chapter 4 क्रियापदपरिचयः
अमृता
कक्षा-6
पाठ 4 क्रियापदपरिचयः
अभ्यास
मौखिकः
प्रश्न 1.उच्चारण करें –
प्रश्न (क)धातुरूप – लट् लकार प्रथम पुरुष तीनों वचनों में –
प्रश्न (ख)शब्द रूप प्रथमा विभक्ति तीनों वचनों में –
(पाठ्यपुस्तक से उच्चारण करें)
लिखित
प्रश्न 2.रिक्त स्थानों की पूर्ति करें
प्रश्न (i)पठसि – पठथः
_______ – लिखथः – _______
गच्छसि – _______ – _______
_______ – हसथ: – _______
क्रीडसि – _______ – _______
उत्तर- मध्यम पुः तीनों वचन में –
लिखसि – लिखथः – लिखथ
गच्छसि – गच्छथ: – गच्छथ
हससि – हसथः – हसथ
क्रीडसि – क्रीडथ: – क्रीडथ:
प्रश्न (ii)तीनों वचनों में भरें –
जैसे- खादामि – खादाव: – खादामः
1.चलामि – _______ – _______
2.वदामि – _______ – _______
3.______ – ______ – पिबामः
4.______ – हसाव: – ______
उत्तर-
चलामि – चलाव: – चलाम:
वदामि – वदावः – वदामः
पिबामि – पिबावः – पिबामः
हसामि – हसाव: – हसामः
प्रश्न 3.मिलान करें
1.अहम् – (क) खादथ
2.बालक: – (ख) खेलामः
3.यूयम् – (ग) पिबन्ति
4.बालिका – (घ) कूर्दन्ति
5.वयम् – (ड.) खादसि
6.त्वम् – (च) लिखामि
7.गजाः – (छ) गच्छति
उत्तर-
अहम् – (च) लिखामि
बालक: – (छ) गच्छति
यूयम् – (क) खादथ
बालिकाः – (घ) कूर्दन्ति
वयम् – (ख) खेलामः
त्वम् – (ड.) खादसि
गजाः – (ग) पिबन्ति
प्रश्न 4.क्रियापदों से वाक्य बनाएँ –
पठामि – लिखसि – गच्छन्ति
हसामः – आगच्छथ – खादाव:
उत्तर-
1.अहं पठामि ।
2.त्वं लिखसि ।
3.ते गच्छन्ति ।
4.वयम् हसामः ।
5.यूयम् आगच्छथ।
6.आवाम् खादावः
प्रश्न 5.उचित शब्दों से खाली जगहों को भरें
(त्वम्, अहम्, बालिका, वयम्, यूयम्)
प्रश्न (क)………………. क्रीडति।
उत्तर-बालिका क्रीडति।
प्रश्न (ख)…………………पठामः।
उत्तर-वयम् पठामः।
प्रश्न (ग)………………..पिबसि।
उत्तर-त्वम् पिबसि।
प्रश्न (घ)…………………वदामि।
उत्तर-अहम् वदामि।
प्रश्न (ङ)…………………गच्छ था ।
उत्तर-यूयम् गच्छथा
प्रश्न 6.रिक्त स्थानों में ‘अस्ति, स्तः, सन्ति’ में से उचित क्रियापद भरें
यथा-एकम् पुस्तकम् अस्ति ।
प्रश्न-(क) द्वे पुस्तके स्तः ।
(ख) त्रीणि पुस्तकानि सन्ति ।
प्रश्न (ग)एका बालिका……..।
उत्तर-एका बालिका अस्ति।
प्रश्न (घ)द्वे बालिके …….. ।
उत्तर-द्वे बालिके स्तः ।
प्रश्न (ड.)तिस्रः बालिकाः ……।
उत्तर-तिम्र: बालिका: सन्ति।
प्रश्न (च)पञ्च फलानि …….. ।
उत्तर-पञ्च फलानि सन्ति।
प्रश्न (छ)द्वौ हस्तौ …………. ।
उत्तर-द्वौ हस्तौ स्तः ।
प्रश्न 7.वर्गों को संयोजित करके शब्द लिखें –
प्रश्न (i)म् + अ + न् + ओ + ह् + अ + र् + अः
उत्तर-मनोहर:
प्रश्न (ii)स् + अ + ञ् + ज् + अ + य् + अ
उत्तर-संजय
प्रश्न (iii)म् + अ + न् + त् + र + ई
उत्तर- मन्त्री या मंत्री
Comments
Post a Comment